Con sợ bóng tối, không dám ngủ một mình — bố mẹ giúp con vượt qua thế nào?
Đèn vừa tắt được vài phút, con đã lạch bạch sang gõ cửa phòng bố mẹ, mắt tròn xoe: 'Trong tủ có cái gì ấy'. Đêm nào cũng vậy, bố mẹ vừa thương vừa mệt, lại lo con nhát quá. Bố mẹ yên tâm nhé, phần lớn các con chỉ cần thêm cảm giác an toàn và vài bước tập nhỏ là sẽ dạn dần lên.
Vì sao con lại như vậy?
- Trí tưởng tượng của con đang lớn rất nhanh: Tuổi 4–9 là lúc con nghĩ ra cả thế giới trong đầu. Chiếc áo treo trên ghế, bóng cây in lên rèm đều có thể biến thành 'quái vật' khi phòng tối. Đó là dấu hiệu bộ não con đang phát triển, không phải con nhát gan.
- Bóng tối làm con mất đi những thứ quen thuộc: Ban ngày con nhìn thấy mọi thứ và biết mình an toàn. Khi tối, con không còn 'kiểm tra' được xung quanh nên lo lắng tăng lên. Người lớn cũng từng như thế lúc nhỏ, chỉ là mình đã quên.
- Chê hay doạ chỉ làm nỗi sợ to thêm: Câu 'lớn rồi còn sợ' khiến con vừa sợ tối vừa xấu hổ, nên con giấu nỗi sợ đi chứ không hết sợ. Con cần được tin là nỗi sợ của mình có thật, rồi mới dám thử vượt qua.
💛 Con chưa làm được không phải lỗi của con — thường chỉ là con chưa tới nhịp hoặc bài chưa vừa sức. Đồng hành nhẹ nhàng, con sẽ tiến bộ.
Bố mẹ có thể làm gì?
- Gọi tên nỗi sợ cùng con. Ban ngày, bố mẹ hỏi nhẹ: 'Lúc tắt đèn, con thấy sợ điều gì nhất?'. Lắng nghe hết, không cười, rồi cùng con bật đèn kiểm tra đúng chỗ con lo để con thấy tận mắt.
- Dùng đèn ngủ ánh vàng dịu. Một chiếc đèn nhỏ cạnh giường giúp con vẫn nhìn thấy đồ vật quen thuộc. Để con tự chọn đèn và tự bật, con sẽ thấy mình làm chủ được căn phòng.
- Tập tách ra từng bước nhỏ. Tuần đầu bố mẹ ngồi cạnh giường, tuần sau ngồi ở cửa, tuần sau nữa ghé vào hỏi thăm sau 5 phút. Mỗi bước con làm được, bố mẹ khen sự cố gắng: 'Hôm nay con đã tự nằm lâu hơn hôm qua đấy'.
- Giữ nếp trước khi ngủ đều đặn. Tắm, đánh răng, đọc một câu chuyện nhẹ, ôm một cái rồi tắt đèn. Nếp quen lặp lại mỗi tối giúp cơ thể con tự hiểu đã đến giờ ngủ và yên tâm hơn.
Ngày và đêm quanh em
Cho con thử 5 câu đố về ngày và đêm ngay nhé — chạm vào đáp án đúng:
Dấu hiệu con cần hỗ trợ thêm
Nếu nỗi sợ khiến con mất ngủ nhiều đêm liền, ban ngày mệt mỏi, hoảng sợ cả khi trời sáng, hoặc con bỗng sợ nhiều thứ sau một biến cố, bố mẹ hãy trao đổi thêm với cô giáo hoặc chuyên gia tâm lý trẻ em để hiểu con hơn. Còn ở tuổi này, sợ tối và cần đèn ngủ là điều rất bình thường.
🏠 Hoạt động cùng con ở nhà
Trò chơi 'Săn bóng trong phòng': Bố mẹ và con dùng đèn pin chiếu lên tường, cùng tạo bóng con thỏ, con chim, con chó bằng bàn tay. Con sẽ hiểu bóng chỉ là chỗ ánh sáng bị che, và bóng tối bỗng trở thành sân chơi vui thay vì điều đáng sợ.
HỌC VUI NHÍ là công cụ hỗ trợ học tập, đồng hành cùng bố mẹ và thầy cô — không thay thế giáo dục chính quy, không cam kết kết quả. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.