Con chưa biết bày tỏ cảm xúc bằng lời — giúp con gọi tên điều trong lòng
Con vui thì nhảy cẫng lên, con buồn thì lăn ra ăn vạ, nhưng khi bố mẹ hỏi con đang cảm thấy thế nào, con chỉ biết im lặng hoặc lắc đầu. Bố mẹ mong con nói ra được điều trong lòng để dễ sẻ chia hơn. Gấu Bông hiểu rằng thế giới cảm xúc của con rất phong phú, chỉ là con chưa có đủ những chiếc chìa khóa ngôn từ để mở cánh cửa ấy ra cho mọi người cùng thấy.
Vì sao con lại như vậy?
- Vốn từ về cảm xúc của con còn ít ỏi: Con có thể biết vui và buồn, nhưng những cảm giác tinh tế hơn như lo lắng, thất vọng hay ngại ngùng thì con chưa biết gọi tên. Thiếu từ, con khó lòng diễn đạt điều mình cảm nhận.
- Con quen thể hiện cảm xúc bằng hành động: Từ khi còn bé, con đã bày tỏ bằng tiếng khóc, cái ôm hay cú giậm chân. Những cách này đến rất tự nhiên nên con chưa có nhu cầu chuyển sang dùng lời nói.
- Con chưa được hỏi và gợi mở đủ nhiều: Nếu ít khi được người lớn trò chuyện về cảm xúc, con sẽ chưa hình thành thói quen dừng lại quan sát lòng mình và biến những cảm giác đó thành câu chữ.
💛 Con chưa làm được không phải lỗi của con — thường chỉ là con chưa tới nhịp hoặc bài chưa vừa sức. Đồng hành nhẹ nhàng, con sẽ tiến bộ.
Bố mẹ có thể làm gì?
- Dạy con bảng cảm xúc bằng hình ảnh. Bố mẹ cùng con xem những khuôn mặt vui, buồn, giận, sợ và gọi tên từng cảm xúc. Khi có hình để nhìn, con dễ dàng chỉ ra và nói được mình đang cảm thấy giống bạn nào.
- Kể tên cảm xúc của chính bố mẹ trong ngày. Hãy thử nói với con: Hôm nay mẹ hơi mệt nhưng rất vui vì được đón con. Nghe bố mẹ gọi tên cảm xúc, con học được cách làm điều tương tự với mình.
- Gợi mở bằng câu hỏi lựa chọn nhẹ nhàng. Thay vì hỏi con thấy thế nào, bố mẹ có thể hỏi: Con đang thấy vui hay hơi buồn nhỉ, để con dễ trả lời hơn khi chưa quen tự tìm từ.
- Đọc sách tranh về cảm xúc cùng con. Những câu chuyện có nhân vật trải qua đủ cung bậc buồn vui giúp con nhận ra cảm xúc của mình trong đó, và mượn lời nhân vật để nói về chính con.
Bé gọi tên cảm xúc cùng Gấu Bông
Sau khi cùng con khám phá thế giới cảm xúc, bố mẹ hãy mời bé thử sức với 5 câu đố vui dưới đây để con thêm hiểu về lòng mình cùng Gấu Bông nhé!
Dấu hiệu con cần hỗ trợ thêm
Nếu con hầu như không thể hiện hay chia sẻ cảm xúc trong thời gian dài, ít giao tiếp bằng ánh mắt và gặp khó khăn khi kết nối với người xung quanh, bố mẹ hãy trao đổi với cô giáo và chuyên gia tâm lý để cùng tìm hiểu và đồng hành với con đúng cách nhé.
🏠 Hoạt động cùng con ở nhà
Trò chơi Xúc xắc cảm xúc: Bố mẹ làm một khối xúc xắc, mỗi mặt vẽ một khuôn mặt cảm xúc. Con tung xúc xắc, mặt nào hiện lên thì con kể một lần con từng cảm thấy như vậy. Trò chơi giúp con quen dần với việc gọi tên và kể lại cảm xúc của mình.
HỌC VUI NHÍ là công cụ hỗ trợ học tập, đồng hành cùng bố mẹ và thầy cô — không thay thế giáo dục chính quy, không cam kết kết quả. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.